Een praatje met de mensen van muziekvereniging Laus Deo. Denkend aan het Hello Festival

Laus Deo Derksstraat Emmen
Tijdens de avondwaggel stuitte ik in de Derksstraat te Emmen, niet ver verwijderd van galerie Ingo Leth en coffeeshop Cheers, op een groepje geüniformeerde mannen. Ik herkende ze door de dikke trom als leden van Laus Deo, de plaatselijke muziekvereniging.

Eerder op de dag had de marching showband bij het Pools monument in Noordbarge gespeeld ter herdenking van de bevrijding van Emmen op 10 april 1945 door een Poolse legereenheid.

“Zijn jullie aan het oefenen voor Koningsdag”, vroeg ik een van de mannen, in de wetenschap dat koning Willem-Alexander en zijn gevolg op 27 april vanaf het nabijgelegen Noorderplein door het centrum van Emmen worden geleid.

“Nee”, sprak de man sipjes. “We zijn niet uitgenodigd. En dat terwijl we eind vorig jaar vanwege ons 100-jarig bestaan zijn geëerd met een koninklijke erepenning.”

Welk korps begeleidt de koning dan, wilde ik weten. “Er moet toch een fanfarekorps voorop door de straten trekken.” Terwijl ik dat zei, realiseerde ik me dat niet iedereen de koning voor de voeten kan lopen.

De man van Laus Deo zweeg.

Als jullie niet oefenen, wat doen jullie hier dan, vervolgde ik. “We gaan straks een stukje spelen voor het Hello Festival, omdat ze zijn uitverkocht”, luidde het antwoord.

Van die laatste mededeling keek ik van op. Vorig week vrijdag had ik bericht ontvangen dat het festival nog vijfhonderd kaarten had liggen. Aan de andere kant: ook in Emmen gaan de culturele ontwikkelingen razendsnel.

Daarna vervolgde ik de waggel. Om eenmaal weer thuis op de website van Hello te kijken of Laus Deo was toegevoegd aan het festivalprogramma op 8 juni aan de Grote Rietplas. Ik ging line-up na:

Tony Hadley, Sananda Maitreya, Acda en de Munnik, DI-RECT, Froukje, Bankzitters, Helmut Lotti Goes Metal, Donnie, Daredevils, Extince, Mojo Fyre, Joël Borelli, Roberto Jacketti & the Scooters, Buurman en Buurman Show, Joep Verhaar, Easterfield, Nederpop Allstars met Henk Westbroek, Alides Hidding, Erik Mesie en Hans de Booij.

Ik werd er droevig van. De naam Laus Deo stond er niet tussen. En dat terwijl ze een uitstekende versie van The Final Countdown op het repertoire hebben.

Wellicht dat de mensen van het Hello Festival na zondag op andere ideeën komen. Dan geeft de vereniging bij de Schepershof aan het Waal in Emmen een voorjaarsconcert. Aanvang 14.30 uur.


Over het Emmen van Levi van Veluw, Bas Louissen, Eric van Oosterhout en Willem-Alexander

Levi van Veluw Family
Op 4 april verscheen de zeer makkelijk pratende kunstenaar Levi van Veluw in de talkshow Sophie & Jeroen. Aanleiding was een gewonnen prijs en een expositie in museum Singer in Laren. Van Veluw bleek in Emmen opgegroeid waar volgens hem ‘geen cultuur was, helemaal niks’.

Eerder die dag was de Kroon op Emmen online gegaan, een podcastserie waarin een andere oud-Emmenaar, Bas Louissen, een voorschot neemt op de viering van Koningsdag op 27 april in Emmen. Centrale thema in uitzending 1 is het imago van Emmen als een van de minst aantrekkelijke plaatsen in Nederland om te wonen.

Dat imago is grotendeels te danken aan het jaarlijkse onderzoek door Atlas voor Gemeenten waarin Emmen steevast onderaan de lijst met vijftig vergeleken gemeenten bungelt. Burgemeester Eric van Oosterhout vertelt in Kroon op Emmen dat ‘die lijstjes’ aanleiding zijn geweest Emmen naar voren te schuiven als decor voor Koningsdag. Hij hoopt op 27 april goede sier te maken.

De lijst van Atlas voor Gemeenten wordt samengesteld op basis van vijftig criteria. Die zijn niet ieder jaar hetzelfde, maar bevatten wel een aantal terugkerende punten. Eén daarvan is betalingsbereidheid van mensen om ergens te willen wonen. Hoe duurder de huizen, des te aantrekkelijker wordt een plaats (blijkbaar) gevonden om te wonen. Daalt die prijs, dan neemt de aantrekkelijkheid af.

Ander vast meetpunt is werkgelegenheid, waarbij het aantal banen een rol speelt dat binnen een acceptabele reistijd beschikbaar is. In Emmen is dat aantal lager dan in Rotterdam, waar zich op een luttel aantal kilometers verschillende plaatsen vol banen bevinden, goed bereikbaar met openbaar vervoer. Die plaatsen heten geen Borger maar Den Haag, geen Sleen maar Dordrecht, geen Zwartemeer maar Delft.

EMMEN_PODCAST_OMSLAG

Louissen gaat in zijn podcast op bezoek bij een samensteller van de lijst. Hij vraagt Marten Middeldorp van het onderzoeksbureau wat Emmen kan doen om op te klimmen en, bijvoorbeeld, de iets hoger gewaardeerde gemeente Sittard-Geleen te passeren. Dat is mogelijk, maar dat lukt niet in een jaar, zegt Middeldorp.

De onderzoeker vertelt dat Sittard-Geleen weliswaar als onveiliger wordt ervaren dan Emmen, maar Emmen achterblijft op voorzieningenniveau, zoals horeca en cultuur. Emmenaren zullen dat laatste niet als een gemis ervaren, maar voor Sittarders en Geleners die zich wellicht in Emmen willen vestigen en daartoe verleid moeten worden, voelt het als een gebrek.

“Je kunt vanuit Emmen weinig banen bereiken, dat zijn indicatoren die heel zwaar wegen”, zegt Middeldorp in de podcast. “Er zijn weinig restaurants in Emmen te vinden. Voor mensen die in Emmen wonen kan de afweging anders zijn, maar voor de meeste mensen is Sittard-Geleen daarmee een aantrekkelijker plek dan Emmen, ondanks Sittard-Geleen minder veilig is.

Louissen: “Stel dat er drie restaurants openen en er komt een poppodium bij, dan kan Emmen stijgen in de lijst.”

Middeldorp: “Als daar werkelijk voorstellingen worden georganiseerd, want dat is wat wij meten, dan kan dat.”

Afgelopen zaterdag publiceerde Dagblad van het Noorden een pagina met het programma voor Koningsdag. Wat opvalt is dat de koninklijke familie, die overal woont, maar nog niet in Emmen, op 27 april een enorme hoeveelheid Emmense kunst en cultuur krijgt voorgeschoteld. Het begint op het Noorderplein met Bouke Scholten die iets van zijn Elvis-repertoire laat horen en het eindigt op het Raadshuisplein waar Rosa da Silva het Wilhelmus inzet.

Halverwege de route, bij de ingang van het Rensenpark, dat al tien jaar niet van de grond komt als beloofde plek voor innovatie, cultuur en kunst en waar de opening van het nieuwe Centrum Beeldende Kunst door tegenvallers helaas is uitgesteld, is een cultuurplein bedacht. Het plein biedt op Koningsdag ‘een samensmelting van disciplines’ die volgens de organisatie ‘de hands-on mentaliteit van Emmen weerspiegelt’.

Met een hands-on mentaliteit wordt een instelling bedoeld om initiatief te tonen en handen uit de mouwen te steken.

Jan Van Peer Koningsdag

27 april heeft op papier alles in zich een mooie dag te worden, overal ter wereld. Het succes in Emmen zal echter worden afgemeten, vrees ik, aan de mate waarin het imago van een onaantrekkelijke plaats kan worden afgeschud. Wat in een dag onmogelijk is. Daarvoor is het te hardnekkig.

Dat heeft Emmen deels aan zichzelf te wijten. Steeds als de Atlas voor Gemeenten wordt gepubliceerd schieten inwoners van Emmen, bestuurders voorop, daartoe aangemoedigd door de media, in dezelfde reflex. Dagblad van het Noorden, mijn krant, doet eraan mee en publiceerde bij de lancering van Kroon op Emmen de volgende Stelling van de Dag: ‘Emmen wordt onterecht aangemerkt als minst aantrekkelijke stad van Nederland’. Voor de uitslag klik hier.

Steeds weer wordt geprobeerd de uitkomst te ontkrachten, vooral met woorden, zonder een eigen vergelijkend warenonderzoek te overleggen. Waardoor de stelling juist wordt bevestigd en geen daden volgen. Tot zover de hands-on-mentaliteit.

2,3 miljoen euro kost de organisatie van Koningsdag in Emmen. Als dit bedrag structureel extra in culturele voorzieningen van Emmen wordt gestoken, zou dat het imago van Emmen kunnen veranderen. Niet van de ene op de andere dag, wel op termijn.

Terug naar Levi van Veluw. In de talkshow vertelde hij over zijn werk Family, een bewegend groepsportret geïnspireerd op opgroeien in een gebroken gezin. Voor het portret vroeg Van Veluw familieleden bij elkaar te komen en zich in pakken vol gefragmenteerde blokjes te hullen – hij had daarvoor ook acteurs kunnen vragen.

En toen zei hij dit:

“Dit is mijn echte familie. Dat is belangrijk om te vertellen, omdat kunst niet gaat over het beeld alleen, over een mooi plaatje. Het gaat ook over het verhaal erachter. Een mooi plaatje is maar een mooi plaatje. Het is heel belangrijk dat die familieleden ook echt in de pakken hebben gezeten om het hele verhaal te kunnen vertellen. Een beeld is niet zoveel. Je moet gevoel overbrengen. Dat moet het verhaal erachter zijn.”

Wat Nederland op 27 april van Emmen te zien krijgt is een mooi plaatje, nog niet het verhaal erachter.


R. Keuter, R. Prins en D. Hendriks zetten de toon voor 12e finale Drèents Liedtiesfestival

De mensen van Stichting Reur hebben de deelnemers aan de twaalfde editie het Drèents Liedtiesfestival bekendgemaakt. En wat valt op? Dat vooral Roy Keuter, Rowdy Prins en Dennis Hendriks achter de schermen aan de knoppen draaien.

Dit zijn de liedjes, de uitvoerende artiesten, componisten en tekstschrijvers:

Deelnemers Dreents Liedties Festival 2024

Uit het persbericht:

‘Het Drèents Liedtiesfestival heeft als doel een breder aanbod te stimuleren van nieuwe Drentstalige kwaliteits-muziek. Het festival vindt 9 mei plaats in het ATLAS Theater in Emmen en wordt live uitgezonden op RTV Drenthe. Lisa Harms -winnaar van DLF23- komt haar winnende lied Tot de zun uut giet nog een keer zingen en zal de prijs doorgeven aan de winnaar van DLF24.

De winnaar van de finale wint een geldbedrag van € 2000,- om te besteden aan het opnemen en uitbrengen van zijn of haar winnende lied en zal het Nedersaksisch vertegenwoordigen op het Europees Songfestival voor Minderheidstalen tijdens het Suns Europe festival in Udine en zal de provincie Drenthe vertegenwoordigen op het Regio Songfestival later dit jaar.’


RTW Drenthe vanaf maandag wekelijks een dag op zwart

Logo RTW Drenthe
Radio, Televisie & Website Drenthe gaat met ingang van komende maandag een dag per week op zwart. De regionale omroep wil daarmee naar eigen zeggen tegemoetkomen aan een behoefte van de doelgroep.

Het besluit tot een omroeploze dag is genomen na een uitvoerige analyse van luister-, kijk- en leescijfers. Daaruit zou blijken dat het publiek in Drenthe het beu is iedere dag opgejaagd te worden door nieuws en achtergronden bij datzelfde nieuws. “Mensen worden er zenuwachtig van dat we altijd maar bij hen in de buurt proberen te zijn. Er is een groeiende behoefte aan rust en afstand, zelfs in deze provincie”, aldus de leiding van de omroep in een persbericht.

Het idee voor een dagje minder gesubsidieerde regionale media is afkomstig van programmamaker Goliath van der Sloep, uitgesproken liefhebber van trage televisie en samen met Slobbert Oosting initiatiefnemer van het onlangs aangekondigde televisiekanaal Taaie Kost. Dat kanaal is gespecialiseerd in stilstaande beelden van hangende darmen met fijngemalen varkens die in kelders van het omroepgebouw aan de Beilerstraat in Assen met vuistslagen zijn omgebracht.

“We zaten hier op kantoor na afloop onze tanden te flossen en ik had het over mijn favoriete bezigheid, niksen, toen Goliath voorstelde daar iets mee te doen”, aldus Oosting die zich het liefst met bluesbands in oefenruimtes ophoudt. Bij de omroep maakte hij naam door voor de camera naar  grijze luchten te kijken en daarna met wapperende manen en net iets te grote passen uit beeld te kuieren. “Ik stopte meteen met duimendraaien en riep 'tot andermaol'.”

Programmamaker Van der Sloep deed daarop een serieuze poging het ingewikkelde deel van zijn werk, radiopresentatie zonder plopkap, neer te leggen. Hij zag daar vanaf toen hij zich realiseerde dat de omroep alleen op maandagen op zwart gaat, zijn enige werkdag. “Om mij voor te bereiden, leek het mij verstandig om rustig af te bouwen. Sindsdien ben ik druk met zwijgen. Dat is nog best vermoeiend.”

Ook de als weinig opvliegend bekendstaande eindredacteur Mattie van de Feen is achter de schermen groot voorstander van het besluit. “De publieke omroep moet op de schop, dat weet iedereen. De laatste tijd lees je steeds vaker verontrustende berichten over omroepmedewerkers elders in het land die elkaar schreeuwend naar de keel vliegen en bepotelen. Zover moeten we het hier niet laten komen. Een dag rust in de week zal iedereen goed doen.” 

Volgens Van de Feen sluit de maatregel aan op het beleidsplan voor 2023 waar hij sinds 2015 aan schrijft en dat hij in 2025 hoopt te kunnen afronden. “Daarin zal onder meer staan dat RTW Drenthe het publiek ondanks de mediawet zo nu en dan moet geven wat het echt wil”, belooft hij. “Bedoeling is dat we in 2026 een werkgroep vormen met mensen die nadenken over een onafhankelijke commissie met als opdracht een extern bureau in te huren voor onderzoek hoe daar na 2027 door freelancers invulling aan kan worden gegeven.”

Gevraagd naar hoe de regionale omroep denkt op de stille dagen de wettelijke taak te vervullen als officiële rampenzender, wijst Van de Feen op het bestaan van andere media. “We laten het om te beginnen op maandagen aan de commerciëlen over. De markt regelt het wel. Als zich werkelijk in Drenthe een catastrofe voordoet, zoals een werkbezoek door het Commissariaat voor de Media, dan lezen mensen dat het liefst de volgende dag op pagina 26 van Dagblad van het Noorden, als tweekolommer net onder de rubriek Miniman.”


Een film maken, zoals 'Fluisteraars' van Saskia Jeulink, of toch maar het leger in

Filmopname Helden in de stad Romy
Terwijl ik mij aan het toetsenbord klaarzette om iets te schrijven over een film waarin drie kunstenaars zich afvragen wat te doen met hun nalatenschap, zie voor het resultaat Dagblad van het Noorden, gingen de gedachten terug naar het Internationaal Filmfestival Assen, waar ik deze film, Fluisteraars van Saskia Jeulink, voor het eerst zag – ja, dit is een te lange zin geworden.

Het was 10 maart en ik zou eerst een andere film bekijken, Helden in de stad: Romy, onder leiding van Reinout Hellenthal gemaakt door en met Assense jongeren. Alleen al dat gegeven had tot een volle zaal in de bioscoop van DNK geleid, met veelal scholieren die waren afgekomen op een verhaal over een meisje dat zich verveelt en op straat een mobiele telefoon vindt.

Het thema van verveling en de notie dat in Assen voor jongeren niet veel te doen is, werd vooraf door drie promo’s in een scherp licht gezet.

Een van de promo’s riep het bioscoopvolkje op zich aan te sluiten bij Kunstbende. De tweede riep hen op niet te gaan roken, omdat zoiets slecht is voor de gezondheid – actrice Olivia Lonsdale figureert erin, zij is bekend van de subversieve hit Drank & drugs. In het derfde filmpje werden de Assense jongeren aangesproken als Generatie D, waarna een flitsende verleidingspoging op gang kwam met als uiteindelijk doel aanmelding bij defensie.

Kort daarna schoof ik in een ander zaaltje aan voor Fluisteraars. Ook hier was veel volk op afgekomen. De gemiddelde leeftijd lag nu ver boven de vijftig. Alvorens de hoofdfilm startte, werd ook nu een promo vertoond: een flitsend gemonteerde uitnodiging om het Internationaal Filmfestival Assen te bezoeken. Bij die ene promo bleef het, het kwam mij oneerlijk voor.

Aansluitend werd in het ontroerende Fluisteraars verteld hoe Loes Heebink (1955), Henk Kraayenzank (1947) en Gjalt Blaauw (1945) zich na een lang leven als kunstenaar met een eigen atelier voorbereiden op de dood en onder meer nadenken over wat er dan, na het overlijden, met hun werk moet gebeuren. Gaat dat vooral zien. Zondag 31 maart bij RTV Noord, 11 april bij RTV Drenthe.

De uitdaging is niet te denken aan jongeren die in deze tijden van oorlog de uitnodiging van Kunstbende aan zich voorbij hebben laten gaan, maar zich in plaats daarvan hebben gemeld bij het leger. Toen ik jong was, vroeger, kon je daar heel goedkoop sigaretten krijgen.


Oud-voorzitter Huus van de Taol Anne Doornbos was jarenlang illegale plak-activist

Drents op stee
Anne Doornbos, schrijver en voormalig voorzitter van streektaalorganisatie Huus van de taol in Beilen, heeft zich jarenlang met medeweten van RTV Drenthe beziggehouden met het in het duister van de nacht beplakken van plaatsnaamborden in Drenthe.

Dat meldt datzelfde RTV Drenthe middels een onthulling die ik in een oplettende bui daags na publicatie op de website van de regionale omroep zelf heb gelezen. In het bericht maakt Doornbos bekend deel uit te hebben gemaakt van een geheim genootschap, Drents op Stee.

Op bewegende beelden die bij het bericht zijn verspreid is te zien dat Doornbos een groene bivakmuts van het hoofd trekt. Of de muts door hemzelf is gebreid is onbekend.

Het genootschap vertaalde gedurende tien jaar Nederlandstalige plaatsnamen naar het Drents. Daar is niets op tegen, maar het vervolgens beplakken van plaatsnaamborden is in beginsel strijdig met de wet. Doornbos wilde met zijn acties naar eigen zeggen laten zien dat ‘het Drents de moeite waard is om op zo'n bord te zetten’.

Door toedoen van Drents op Stee veranderde Sleen in Slien, Grolloo in Grol, Dwingeloo in Dwingel, Hijken in Hieken, Eelde-Paterswolde in Eel-Potterwol, Ekehaar in Ieghaor, Zuudlaren in Zuudlaoren enzovoorts, enzoverder, wieder vort, gao zo deur, et cetera.

Doornbos, ooit gemeentesecretaris, opereerde niet alleen, meldt RTV Drenthe. Ook Janny Roggen en Klaas Koops maakten deel uit van Drents op Stee. Roggen is statenlid voor de PvdA, Koops werkte lang als bestuurder in het onderwijs en is tegenwoordig kunstschilder en schrijver.

De onthulling komt op een moment dat steeds meer gemeenten in Drenthe overwegen officieel Drentse plaatsnamen in te voeren, naast de Nederlandstalige. Volgens Koops laat dat zien dat ‘de beweging in gang is gezet en Drents op Stee niet meer nodig is’, aldus RTV Drenthe.

Of Doornbos, die gereformeerd is opgevoed en predikant wilde worden, zich schuldig voelt aan illegale praktijken, hoe hij dat kon rijmen met zijn werk- en burgerzin en vooral of hij bereid is met terugwerkende kracht de eventuele schade te vergoeden die in de loop der jaren is ontstaan en door de gemeenschap is betaald, net zoals het Huus van de Taol nog altijd door de gemeenschap wordt betaald, kan hem komende zondag 25 maart worden gevraagd.

Dan treedt hij als schrijver op bij Facet in Emmen, voorheen bekend als de bibliotheek aan het Noorderplein. Hieronder een aankondigende tekst bij dat optreden, met dank aan persbureau Knip & Plak:

‘Anne Doornbos, de succesvolle auteur van de Freek Rossing-thrillers, neemt ons mee in de wereld van het Nedersaksisch. Een boeiende presentatie vol woord en beeld, waarbij de zaal ook de kans krijgt om mee te praten. Doornbos belicht niet alleen zijn eigen werk, waaronder columns, gedichten en verhalen, maar vertelt ook waarom hij schrijft en waarom juist datgene. Met een vleugje humor, want zoals Doornbos zegt: "Er valt veel te lachen in het Drèènts." Kortom, een middag vol verrassingen en plezier!’

Aanvang 13.30 uur.


Het is niks, het was niks, het zal nooit wat worden. Niet alleen in Groningen, ook in Leeuwarden

Oldenhove

Dat inwoners van Leeuwarden zich graag spiegelen aan inwoners van Groningers, en omgekeerd, wist ik al langer. Ik maak het dagelijks mee: als de een wat krijgt, dan wil de ander het ook. Deze week zag ik het bevestigd in het televisie-programma Expeditie Nederland van omroep Max.

In beeld verscheen een man, William Lord, wat een weinig Friese naam is, dat heb je soms, ook in Friesland. Lord mocht vertellen over de Oldenhove, een toren in hartje Leeuwarden. Dat ding werd in 1529 gebouwd. Omdat ook in Groningen een hoge toren stond, vertelde Lord. Hij doelde op de Martini.

Er ging echter iets mis.

Met zichtbaar plezier vertelde Lord dat de bouwmeester zonder het te weten zijn toren op een terp had gepland, waardoor hij begon te verzakken – de toren, niet de bouwmeester. De fout werd gecompenseerd door vervolgens afwijkend te metselen, waardoor de toren van Leeuwarden ook nog eens krom werd.

In 1533 werd met de bouw gestopt, op zo’n 39 meter hoogte. Dat is beduidend minder hoog dan de uit 1469 stammende Martinitoren in Groningen, die bijna 97 meter telt. Daarop besloten de Leeuwarders hun mislukking te koesteren.

Gevraagd naar het waarom gebruikte Lord als antwoord een variatie op een zin in het bijbelboek Prediker: alles is ijdelheid en najagen van wind. Het is een uitspraak die ook in Groningen veel wordt gebruikt: ‘Het is niks, het was niks, het zal nooit wat worden.’


En ja hoor, de nieuwe cultuurnota van Drenthe gaat over erfgoed en andere BBB-hobby’s

VanGoghMuurschilderingNieuwAmsterdam
Na het doen van boodschappen en het vouwen van de was kwam ik er eindelijk toe de concept-cultuurnota van de provincie Drenthe te lezen. Cultuur maakt Drenthe/ Drenthe maakt cultuur heet het beleidsstuk.

Statenverslaggever Hilbrand Polman schreef er al iets over in Dagblad van het Noorden. Zijn bericht staat hier en lokt de lezer met het idee een nieuw Drents volkslied te kiezen. In de nota lees ik daar niets over, dus heel serieus is dat niet. Voorlopig.

Wat is dan wel serieus?

Wat mij treft, is dat veel bij hetzelfde blijft. Het werkwoord ‘blijven’ komt voortdurend terug, alsof een angst bezworen moet worden: ‘Het cultuuronderwijs blijven we stimuleren. We blijven de Drentse musea ondersteunen. We blijven evenementen, podiumkunsten, beeldende kunst en festivals ondersteunen. Cultuurhistorie blijft een belangrijk kader voor de ruimtelijke planvorming in onze provincie.’

Als al sprake is van mediagenieke verandering, zie daarvoor dit bericht bij RTV Drenthe, dan is het dat cultuurgedeputeerde Jisse Otter structureel twee miljoen euro extra nodig denkt te hebben: een miljoen euro voor het compenseren van kostenstijgingen bij instellingen die tot de culturele infrastructuur worden gerekend en een miljoen euro voor nieuwe beleidsdoelen die alles te maken hebben met waar de Boer Burger Beweging (BBB) voor staat: erfgoed en het platteland.

Dat laatste blijkt ook uit de ‘Visie op cultuur’:

“Onder cultuur valt het brede gebied van kunsten en erfgoed. Zij vertellen, vaak in combinatie met elkaar, de Drentse verhalen uit het verleden, het heden en de toekomst. In die verhalen doet en maakt iedereen mee.

Denk hierbij aan de wereldwijd erkende Koloniën van Weldadigheid of de tentoonstellingen van onze musea. Of de spraakmakende theaterproducties op locatie, de laagdrempelige Drentse bibliotheken, de Drentse hunebedden en ons mooie cultuurhistorisch landschap.

Maar minstens zo belangrijk is ons van oudsher bloeiende verenigingsleven en onze traditie van naoberschap. Ook dat is Drentse cultuur.”

Je kunt het een belegen visie noemen, maar vanuit het perspectief van de BBB-stemmer is het verdedigbaar. Er past de instelling bij van een Naoberschapsfonds met jaarlijks 500.000 euro voor lokale culturele initiatieven. Als een gemeente een culturele activiteit ondersteunt, zoals een lokaal festival, een bloemencorso of een uitvoering van de plaatselijke toneelvereniging, dan kan de provincie het fonds gebruiken om desgevraagd wat kleingeld bij te leggen.

Ondertussen komt de beeldende kunst er, traditiegetrouw, bekaaid van af in Drenthe – ook in vergelijking met het theater en de popmuziek. Nagenoeg alle aandacht voor de beeldende kunst, die in aantallen professionals in Drenthe de grootste kunstvorm is, gaat uit naar ‘het succesvolle Into nature’. Een beetje aandacht gaat uit naar het vervolg van ‘het succesvolle project Van Gogh in Drenthe’, voor zover nu bekend is dat vooral gericht op het stimuleren van toerisme.

De aandacht voor film is ruimer. Het Internationaal Filmfestival Assen wordt de komende jaren met aanzienlijk meer geld gesteund. Daarnaast komt er een ‘ontwikkelbudget film’, iets waar filmmaker Reinout Hellenthal blij mee zal zijn als hij zijn project Skoop.nu wil gaan uitbouwen.

Ook verrassend, zij het van een andere orde, de voorzetting van het project Culturele Gemeente waarbij om de twee jaar een Drenthe gemeente met eigen geld en provinciale poen een spraakmakend cultureel programma samenstelt. Het maakt nieuwsgierig naar een evaluatie van wat het project de afgelopen twintig jaar heeft opgeleverd 

Dan de literatuur. Als de bibliotheken en de streektaal buiten beschouwing worden gehouden, voor Biblionet en Huus van de Taol is literatuur een bijzaak, gaat de provinciale aandacht bij de letterkunst alleen uit naar Stichting Literaire Activiteiten in Drenthe, onder meer organisator van De Literaire Hemel en de festivals Zomerzinnen en Winterzinnen.

Persoonlijk ben ik daar helemaal voor, ook omdat ik namens Dagblad van het Noorden als interviewer een bijdrage lever aan De Literaire Hemel. Wat ik vreemd blijf vinden, is dat het literaire circuit er wederom niet in is geslaagd geld los te praten voor literaire producties of, zeg, een talentenprogramma zodat het proza en de poëzie in Drenthe minder naar kuilgras gaat ruiken.

Misschien komt alsnog een lobby op gang van de Drentse Schrieverskring en Letterkundig Tiedschrift Roet - ik weet dat ze daar graag mijn aanmoedigingen lezen. Tot 10 april kan de sector reageren en eventuele aanpassingen voorstellen.

Nog even terug naar het erfgoed. Cultuur maakt Drenthe/ Drenthe maakt cultuur mag, zoals gesuggereerd, met recht een nota van de BBB heten. Van de 54 bladzijden die de concept-nota telt gaan er 17 over erfgoed, de bladzijden over de musea in Drenthe niet eens meegerekend.

Wat mij opvalt, is dat het een paar keer over het ‘Verdrag van Faro’ gaat. Vier jaar geleden hoorde ja daar niemand over, terwijl het al vele jaren bestaat. Ik ken het verdrag (nog) niet goed, maar dat gaat ongetwijfeld veranderen, want het komt mij voor dat het een stempel gaat drukken, niet alleen als het om archeologie gaat, maar ook als gaat over wat in het recente verleden in Drenthe door boeren ís en in de toekomst wórdt nagelaten.

Met name het volgende aandachtspunt in de cultuurnota deed mijn wenkbrauwen fronsen:

‘Vanwege asbest- en stikstofproblematiek dreigt er leegstand op het platteland. We hebben het dan over vrijkomende agrarische bebouwing, wat een bredere groep gebouwen is dan agrarisch erfgoed. Niet alle boerderijen in Drenthe behoren formeel tot de categorie gebouwd erfgoed, maar veel boerderijen zijn bepalend voor en soms zelfs drager van de identiteit van het platteland.’

Het zal toch niet dat straks de sanering van de agrarische sector bekostigd wordt uit het cultuurbudget?


NPO3 toont horrorfilm met witte wieven uut Drenthe en Overiessel

Still uit Witte Wieven met Anneke Sluiters  Make Way Film  VPRO
Op NPO3 wordt zaterdag 16 maart de deels Nedersaksisch gesproken film Witte wieven van regisseur Didier Konings vertoond. Een persbericht van de VPRO belooft een 'folkloristische horrorfilm over de jonge Frieda, die in een arme, godvrezende gemeenschap woont waar de mannen het voor het zeggen hebben'.

Dat kan allemaal in de buurt van Hoogeveen of Staphorst zijn. Citaat uit het persbericht:

“Vrouwen zijn alleen goed om kinderen te krijgen, en laat dat nu precies zijn wat Frieda niet voor elkaar krijgt. Op aanraden van de lokale priester voert ze een ritueel uit om te kijken of ze vruchtbaar is, maar dan wordt ze belaagd door dorpsgeilaard Gelo. Ze vlucht het bos der dwalingen in, de plek waar de mistduivels leven en waar geen vrouw ooit uit teruggekeerd is. Wanneer Frieda toch weer in het dorp arriveert, worden haar geloof en dat van haar vijandige dorpsgenoten danig op de proef gesteld.”

Witte wieven, losjes geïnspireerd op volksverhalen uit het grensgebied wat nu Drenthe en Overijssel heet, is gemaakt als onderdeel van een talentontwikkelingstraject van de VPRO, de NPO en het Filmfonds. Regisseur Martin Koolhoven deed de begeleiding en leidt de film 16 maart op televisie in. Aanvang is 20.00 uur.


De Drentse cultuur ruikt naar kuilgras

Balen kuilgras
Mij werd gevraagd tijdens een bijeenkomst in De Nieuwe Kolk in Assen een kritische beschouwing te geven over de stand van zaken van de Drentse kunst en cultuur op dit moment. Mij werd gevraagd de Drentse cultuursector een spiegel voor te houden.

Ik hapte gretig toe.

Maar toen ik bedacht wat dat in de praktijk kon betekenen, kreeg ik spijt. Mensen een spiegel voorhouden, is makkelijker gezegd dan gedaan. Voor je het weet krijg je lamme armen. Voor je het weet, zien mensen in jouw spiegel zaken die ze niet willen zien. Rimpels. Vetkwabben. Onderkinnen. Onwillig haar. Een troebele blik.

Daarna begon het verzoek een kritische beschouwing te geven mij dwars te zitten. Wat voor kritiek zou dat moeten zijn? Is het toegestaan op de man of de vrouw te spelen? Of is algemene kritiek beter, zodat je kunt denken ‘het is ergens wel waar, maar het geldt niet voor mij.’

Lees hier verder.