Wat is nu eigenlijk hét poppodium van Drenthe?

Tangarine in Victorie 2021-60
Ruim twee jaar geleden werd Het Podium in Hoogeveen door het Fonds Podiumkunsten een status als kernpodium-C  toegekend. Met deze felbegeerde status krijgt Het Podium de mogelijkheid én ondersteuning vanuit het Fonds om meer Nederlands poptalent te programmeren, meldde Dagblad van het Noorden destijds.

Ik moet hieraan denken omdat theater De Tamboer, het moederbedrijf van Het Podium, los van elkaar twee persberichten stuurde waarin twee festivals worden aangekondigd. Het is eerste is de negende editie van een singer-songwriterfestival op 5 maart. Het tweede is de eerste editie van Drenthe Live festival op 6 maart.

Heel mooi en goed al die levendigheid, zeker na de lange coronastilte. Maar het opmerkelijke is dat de festivals niet in Het Podium aan de Schutstraat worden gehouden, maar in De Tamboer aan de Hoofdstraat. Wie heeft er hier nu die felbegeerde status als kernpodium-C van het Fonds Podiumkunsten?

Dat geschreven hebbende, tijdens het singer-songwriterfestival treden Ruben Annink, Tamar en Mooneye op, naast een singer-songwriter die op basis van publieksstemmen wordt gekozen via de Facebookpagina van De Tamboer: Lisa Ploeger, Jildou Bakker, Faisal Benmhammed, Max van der Schoor of Skyline Avenue.

Op het affiche van het Drenthe Live Festival staan de namen van Tangarine, Hannah Mae, ISZA en Aosem. Beloofd wordt 'een sfeervol, intiem festival met het allerbeste van Drentse bodem'. Tangerine treedt overigens een week later, 12 maart, opnieuw op in Hoogeveen. Dan wel in Het Podium. Kaarten zijn te koop via detamboer.nl.


Theater in Emmen is vooral covermuziek

Liefde voor theater
De Emmer Courant van deze week bevat een bijlage met de programmering van het Atlas Theater voor de komende maanden. Dat is handig voor wie na weken op water en brood weer op het gesubsidieerde pluche wil plaatsnemen. Er zijn nog kaarten.

In haar voorwoord schrijft theaterdirecteur Machteld van der Werf dit: 'We zijn klaar voor meeslepende musicals en hilarisch cabaret. We verlangen naar ontroerend toneel en het meezingen met de grootste artiesten van dit moment'. Leus op de cover van de bijlage: 'Liefde voor theater.'

Hier is iemand het woord 'het' vergeten.

Nu de lockdown (tijdelijk) is opgeheven, biedt het Atlas Theater vooral voorstellingen waarin Nederlandse artiesten repertoire brengen van veelal buitenlandse muzikanten die nooit naar Emmen komen. Nauwelijks theater en toneel.

Het begint al vrijdag met Pink Floyd Past To Present van Pink Project The Band, een week later gevolgd door een Abba Tribute door The Best Abba tribute of the world en op 24 februari Back to the country Part 11 door Savannah en Dick van Altena.

Een maand later volgen Nick & Simon met hun programma Nick, Simon & Garfunkel (9/3), The Wieners & Cor Sanne die Buddy Holly spelen (11/3), Trijntje Oosterhuis die Burt Bacharach zingt (18/3), Johan Adams en zijn band die Jonh Denver spelen (19/3) en Her Majesty dat Are you read for the country speelt (31/3)

In april van hetzelfde laken een pak. De Bootleg Sixties komen langs met Overtures (7/4), Jop Wijlackers en Dennis Kolen spelen akoestisch Lennon & McCartney (21/4), de volgende dag (22/4) doet de 45th Anniversity Tour van The Elvis Concert Emmen aan en weer een dag later komen Art Rooijackers, Kluun & Leon Verdonschot over hun voorliefde voor Bruce Springsteen vertellen.

Dan wordt het mei. Met op de 11e de 3JS die vieren dat U2 in 2021 35 jaar geleden het album The Joshua Tree heeft uitgebracht, met op 21 mei Legendary Albums Live met Stayin' Alive van The Bee Gees, wat helemaal geen album is, maar een single van de soundtrack van de film Saturday Night Fever hit uit 1977. Meteen maar door naar juni, tot slot: Guilty Pleasure Hits (3/6), Nederpop All Stars (4/6) en 19 juni Exile on main street door Soul Survivor met songs van het gelijknamige album van Rolling Stones uit 1972.

Liefde voor theater komt in Emmen vooral neer op liefde voor covers van (ooit) populaire muziek. Als we dan toch aan retro doen, wil ik graag mijzelf herhalen: 'Wat het publiek doet, moet het publiek weten. Maar theaterprogrammeurs hebben een taak en verantwoordelijkheid. Iets meer lef, inspanning en verheffing kan geen kwaad.'


Iemandsland in tien liedjes en een 'boek'

In Iemandsland Bert Hadders en De NozemsPost van de door mij vanuit de verte bewonderde (geluids)kunstenaar Bert Hadders. Hij wil zijn gevolg attenderen op een album met 'de mooiste liedjes' uit voorstellingen die zijn gemaakt door stichting Iemandsland. Daar help ik graag aan mee:

'Van 2015-2020 maakte Iemandsland zeven theatervoorstellingen. De laatste, Gezing en geplaas, had net haar première beleefd toen alle theaters sloten. Iemandslanders Carmen Schilstra en Bert Hadders zijn geen stilzitters en dus werd besloten tot een grote zolderopruiming.

Dat resulteerde in de CD In Iemandsland en het boek* De Staat van Iemandsland. De foto’s, flyers, posters en recensies werden door vaste ontwerper Menno Schreuder gebundeld in een boekje en huisband de Nozems kwam weer bij elkaar om de mooiste liedjes uit de voorstellingen op te nemen of te remixen.'

Voor de liefhebbers: Gezing en geplaas, de samenwerking tussen Hadders en Herman Sandman is – corona volente – op 3 december te bezoeken in Vanslag Borger, op 4 december in Forum Groningen, 11 december Winsinghhof Roden en 17 december De Molenberg. Op de website van Hadders staan voor 2022 meer data.

(*Boek is hier een groot woord. Ik zou eerder van een luxe brochure spreken.)


In de studio met MAM

MaternitePost van de door mij vanuit de verte bewonderde (geluids)kunstenaar Tom America. Hij wil zijn gevolg attenderen op beeldopnamen van Maternité, een op het gelijknamige schilderij van Pablo Picasso geïnspireerde compositie die zijn popgroep MAM 35 jaar geleden maakte voor het verzamelalbum La Grande Parade. Daar help ik graag aan mee:

'Het project was geïnspireerd op de gelijknamige afscheidstentoonstelling van Stedelijk Museum directeur Edy de Wilde. Daar werd een overzicht vertoond van de schilderkunst van na 1940. Henk Hofstede was zo onder de indruk dat hij een aantal bevriende bands/componisten uitnodigde om odes te maken aan de kunstwerken van die expositie.

Hofstede, die het project produceerde was zo vooruitziend, om o.a. de sessie van MAM op video vast te leggen. Onlangs dook deze registratie van bijna een uur weer op. Dit is een verkorte samenvatting van de oorspronkelijke opname. Te zien en te horen is hoe laag voor laag dit nummer in de WERF studio tot zijn definitieve vorm kwam.'

 


Hit the north: poptalent warmt op voor ESNS

Hit The North
Vooruitlopend op festival Eurosonic Noorderslag (ESNS) in Groningen vindt zaterdag 13 november in Hoogeveen een avond plaats waar 'de muzikale headliners van de toekomst van zich laten horen'. Timo de Jong, Tamar, Blondeau, Cynn, Danytha, Faske, Hiigo, Jadi D, Jonathan Rhodes en Them dirty dimes doen dan onder de noemer Hit The North in Het Podium.

Voor Hit the North wordt een aantal geselecteerde acts uit Drenthe, Friesland en Groningen gedurende een jaar met hulp van coaches en muziekprofessional voorbereid op een optreden tijdens ESNS. Uiteindelijk doel is een professionele carrière in de muziek. Aanvang van de showcase is 19.45 uur. Entree 4 euro.

Terzijde: wat aan het persbericht van Het Podium over Hit the north opvalt, is dat vier acts als typografisch gebbetje worden opgevoerd waarbij de capslock een grote rol heeft gespeeld: CYNN, DANYTHA, HIIGO en de ergste van allemaal T A M A R. In bijgevoegde videoclip 'covert' persoonlijke favoriet Cynn (Cynthia Weiss) het lied Kloteweer van Skik.


Isa Zwart als ISZA in Klein Paradiso te Echten

Isa Zwart alias ISZASinds ik werd verrast door haar stem tijdens een theatervoorstelling van Loods13 in Nieuw-Weerdinge, ergens in 2016, volg ik Isa Zwart – inmiddels is ze actrice, liedjesschrijver en zangeres.

Onlangs werd ze nog verloot tijdens een benefiet voor eerdergenoemd Loods13 en komende zaterdag treedt ze op in Klein Paradiso, oftewel d’Olde Karke aan de Zuidwolderweg 8 in Echten. Dat doet ze onder de naam ISZA. Citaat uit een persbericht:

'ISZA brengt met persoonlijke nummers een mystieke wereld in beweging. Zorgvuldig gewogen Nederlands teksten, warme klanken van een akoestische gitaar en dreigende elektronica zorgen voor een bijzondere combinatie van geluid en tekst. ISZA legt rauwe emoties bloot en zoekt naar muzikale en tekstuele verbinding. Met de ijzige perfectie van Bon Iver, de hartstocht van Billie Eilish en de intimiteit van Lizzy McAlpine weet ISZA van begin tot eind te boeien.'

De laatste keer dat ik haar zag optreden, afgelopen maart via een laptop gestreamd vanuit Hoogeveen, moest ik denken aan Eefje de Visser. Hoe dan ook, Zwart ontwikkelt zich als artiest nog steeds. Volgens de organisatoren van Kleine Paradiso zal ze in Echten 'een intieme semi-akoestische set ten gehore brengen'. Aanvang 20.00 uur. Reserveren is verplicht via info@delibre.nl.


Hoeveel cultuurpodia kan een provincie (ver)dragen?

Chinese-propagandaposter-tijdens-de-Culturele-Revolutie
In de Groninger editie van Dagblad van het Noorden las ik dat komende jaren op het Groninger twaalf kultuurhoezen worden geopend. Bedoeling is dat met geld uit Nationaal Programma Groningen, zeg maar het aardbevingscompensatiefonds, in leegstaande gebouwen ruimte wordt gemaakt voor laagdrempelige culturele activiteiten.

Citaat uit het stuk, geschreven door Erik van der Veen: "Van brei- en fotoclubs tot muzieklessen of oudereneducatie. Ook koren en beginnende bandjes moeten er kunnen repeteren en optreden. Ook de gemeente of politie zou er spreekuur kunnen houden, maar alleen in plaatsen zonder dorpshuis."

Kultuurhoes is Gronings voor kulturhus, een van oorsprong Scandinavisch concept dat al een aantal jaren in Overijssel wordt toegepast. In Drenthe staan ze ook, maar daar worden het – o taalarmoede – multifunctionele accommodaties (mfa's) genoemd. In wezen is het weinig anders dan een voorzetting van het aloude op sommige plaatsen nog steeds bestaande dorpshuis.

Mijn aandacht gaat vooral uit naar door de belofte van culturele activiteiten en de opmerking dat de kulturhoezen in Groningen geen concurrent willen zijn. Concurrent van wat? Van de dorpshuizen, mfa's en ook bibliotheken vermoedelijk, want ook daar worden laagdrempelige culturele activiteiten georganiseerd.

Hoeveel podia voor culturele activiteiten kan een provincie (ver)dragen? De afgelopen jaren zijn, zowel in Groningen als in Drenthe, op tal van plekken zaaltjes geopend voor culturele activiteiten – vooral door particulieren. De afgelopen twee maanden haalden drie nieuwkomers de krant: De Theaterschuur in Linde, D'Rentmeester in Valthermond en Huis Orlando in Den Horn.

Denkend aan wat ik op dit vlak in Drenthe ken, vul ik aan met Klein Paradiso in Echten, De Amer in Amen, Vanslag in Borger, Nijend24 in Anderen, 't Keerpunt in Spijkerboor, Odeon in 2e Exloërmond, het Rensentheater in Emmen en de Vegafabriek in Kolderveen. Deze zalen en podia zijn allemaal verschillend, voelen zich allemaal anders. Wat hen bindt is dat ze kleinschalige optredens mogelijk maken.

Ze doen dat naast de grote gesubsidieerde theaterzalen en dat is heel mooi en goed. Er zit evenwel ook een keerzijde aan, vrees ik. Kleine zaaltjes kunnen namelijk weinig mensen bergen en halen daardoor zo weinig geld op dat het lastig wordt om artiesten fatsoenlijk te betalen. Een beginnende bandje zal daar niet moeilijk over doen, maar vroeg of laat raakt ook een beginner gevorderd.

Die kan dan mooi doorstromen naar de grotere theaters, denk je dan. Maar dan doet zich een nieuw probleem voor. Hoe raken die door de overheid gesubsidieerde en door betaalde krachten bestierde zalen vol als in de omringende dorpen kultuurhoezen zijn geopend die allemaal eigen culturele activiteiten bieden? Laagdrempelig. Gezellig. Ons kent ons. Met hulp van vrijwilligers. Niet duur. Een mens kan maar op een plaats tegelijk zijn.

Misschien loopt het allemaal wel los. Moed houden. Denk aan wat Mao Zedong ooit zei, de man van zowel de Grote Sprong Voorwaarts als de Culturele Revolutie: Laat honderd bloemen bloeien. Laat honderd stromingen strijden.


Wat raves en poëzie gemeen hebben: eenzaamheid

Oblivion (2016) Anne de Vries
Aangekomen op de bovenste verdieping van het spectaculaire Eesti Kunstimuuseumi in Tallinn – een ontwerp van de Finse architect Pekka Vapaavuori, opgeleverd in 2006 – bleek daar een duistere tentoonstelling over rave-cultuur gaande: Terve öö üleval. Reivikultuur lähivaatlusel. Trof ik het even.

De opening van de tentoonstelling werd gevormd door twee schermen met geluidloze videobeelden van een dansfeest gefilmd door Bogomir Doringer: I dance alone. Rechts zag ik vanuit vogelperspectief een eenling dansen. Links werd vanuit datzelfde perspectief een dansende meute getoond. Zo had ik het niet eerder bekeken.

Exhibition Proposals (1995)  Jeremy Deller
Het tweede 'werk' – Exhibition Proposals – bleek een reeks affiches van fictieve evenementen gemaakt door Jeremy Deller, een Brits kunstenaar. Mijn oog bleef onder meer hangen bij de belofte van een avond in Manchester over of met de poëzie van Shaun William Ryder, in mijn huis niet alleen bekend als voorman van Happy Mondays en zanger van 24 hour party people, maar ook van Black Grape en als solo-artiest.

Later tijdens mijn bezichtiging bekeek ik van diezelfde Deller de documentaire Everybody in the place waarin de Britse rave-cultuur van de jaren tachtig en negentig wordt verklaard aan een groep Britse studenten. Zeer interessant, ook omdat Deller onder meer een overtuigend verband weet te leggen tussen het neerslaan van de Miners' strike (oppressie) en de opkomst van de Travellers (vrijheidsverlangen).

Buzz Club Liverpool (1996) Rineke Dijkstra
Ik trof in Tallinn ook twee Nederlandse kunstwerken aan. De eerste was het diorama Oblivion waarvoor Anne de Vries een hardstyle-feest op schaal heeft nagebouwd. Het tweede werk was een video-installatie van Rineke Dijkstra die in de jaren negentig bezoekers van feesten in Liverpool en Zaandam uitnodigde om zich los van de massa in een aparte ruimte te laten filmen.

Rhythm is rhythm (2021) Kiwa
Wat mij zeer beviel aan de tentoonstelling was het abstracte en conceptuele karakter. Van een kunstenaar met de naam Kiwa werd bijvoorbeeld Rhythm is rhythm getoond: een minimale installatie opgebouwd uit twee draaitafels, een mengpaneel en twee lichtwerken. Geen geluid, Derrick May's Strings of life mochten we er zelf bij bedenken.

Aftermath (2016) Anna Lena Krause
De video Hydra Decapita van The Otolith Group geïnspireerd op de Afro-Futuristische theorieën van het duo Drexciya ging mij iets te ver. De Aftermath-serie van Anna Lena Krause kon ik daarentegen beter plaatsen, vermoedelijk omdat het hier zwart-wit fotoportretten betrof van bezoekers aan een Duitse technoclub.

Weer buiten het museum vond ik ergens op internet een interview met curator Kati Ilves. Een interviewer stelt daarin dat de videowerken in de tentoonstelling het ondergrondse nachtleven esthetisch en poëtisch verbeelden en wil vervolgens weten wat raves en poëzie gemeen hebben.

Daarop zegt Ilves het volgende:

"Ik denk dat er in beide een enorm potentieel voor vrijheid zit. Van alle kunstvormen is poëzie misschien wel de meest onbeperkte – het stelt je in staat te zijn wie je bent. Een goede rave heeft hetzelfde effect. Deze ervaring is volledig uniek - het is individueel, maar het poëtische karakter ervan ligt in het feit dat het een collectieve ervaring van eenzaamheid is."


Hooggeëerd publiek, de cultuurpodcast

Cultuurpodcast Hooggeëerd publiek Met de podcast Hooggeëerd publiek willen de cultuurredacties van Dagblad van het Noorden en Leeuwarder Courant kunst en cultuurliefhebbers iedere twee weken bijpraten over wat er op dit gebied gaande is in Drenthe, Friesland en Groningen. De eerste aflevering staat nu online.

Een podcast als Hooggeëerd publiek bestaat nog niet, wat best vreemd is, want er zijn veel podcasts en er gebeurt veel op het gebied van kunst en cultuur, ook in Noord-Nederland, zelfs in tijden van corona. ,,Als iemand het moet en kan doen, dan zijn dat de cultuurjournalisten van Dagblad van het Noorden en Leeuwarder Courant", aldus een cultuurredacteur waarvan naam en adres bij de redactie bekend zijn, maar uit bescheidenheid en verlegenheid nu even niet naar voren wil treden.  

,,Daar komt bij dat DvhN en LC met een podcast willen onderstrepen dat zij de cultuurgidsen van Noord-Nederland zijn, niet alleen op papier maar ook digitaal. Alles wat wij schrijven is reeds in de krant en via onze website te lezen, en via onze wekelijkse cultuurnieuwsbrief, met Hooggeëerd publiek voegen we daar nu audio aan toe. Wel zo handig want dan kun je er nog iets bij lezen ook."

De gekozen vorm is die van de praat-podcast, uiteraard deskundig, maar vooral losjes met de tong in de wang en soms de handen in het haar. Iedere twee weken nemen steeds twee cultuurjournalisten plaats achter de microfoon en bespreken zij wat er speelde en speelt, wat de achtergronden en vooruitzichten zijn en hoe wij onze weg daarin zoeken in vinden. Alle kunstdisciplines komen aan bod, niet tegelijk, maar uiteindelijk wel.

De aandacht gaat uit naar regionale zaken, maar zeker ook ontwikkelingen die buiten het Noorden spelen. ,,We laten voordrachten van anderen horen (columns, geluidopnamen, voorgelezen recensie et cetera) en sluiten steeds af met liedjes en songs van artiesten uit ons verspreidingsgebied. De eerste aflevering is dat is Bert Hadders die net een album heeft samengesteld met muziek van de theaterprojecten van Iemandsland.

Het basisteam van Hooggeëerd publiek bestaat uit Kirsten van Santen en Joep van Ruiten, de techniek wordt gedaan door Esther van der Meer. Ter afwisseling slepen we steeds een andere cultuurjournalist voor de microfoon. Patriecia Kolthof kondigt ons aan en af. En, als we het niet vergeten, om te testen om mensen wel goed hebben geluisterd, hebben we iedere keer een prijsvraag met verschrikkelijke prijzen.