Veenhuizen krijgt een jazzfestival(letje)
In beeld komen en blijven met Özcan Akyol*

Minder armoede. Maar de fuik blijft

Krimpregio Noord-Nederland
De provincies Drenthe, Friesland en Groningen hebben onderzoek laten doen naar 'de rol van binnenlandse verhuizingen bij de ontwikkeling van inkomensverschillen binnen Noord-Nederland'. In de conclusie van het onderzoek, verricht door dr. H. Elshof en hier na te lezen, staat onder meer dit:

"Dat er inkomensverschillen bestaan tussen gebieden in Noord-Nederland is niet nieuw. Dit onderzoek geeft aan dat de inkomensverschillen tussen krimp-, anticipeer en niet-krimpende gebieden in Noord-Nederland toenemen, mede door verschillen in verhuizingen. Ondanks dat ook in krimp- en anticipeergebieden het aandeel lagere inkomens afneemt, wordt de kloof met niet-krimpende gebieden wel steeds groter."

Hoe dit kan, legt onderzoeker Elshof helder uit. Vrij vertaald komt het er op neer dat mensen met een relatief goed inkomen, met een vaste baan, of vooruitzichten op een baan met een relatief goed inkomen, zoals studenten, zich niet in de krimp- en anticipeergebieden willen vestigen, maar die juist verlaten omdat de mogelijkheden elders groter zijn. Cru gesteld: ze verlaten het zinkende schip.

Dit heeft onder meer gevolgen voor de huizenprijzen, redeneer ik op mijn beurt. In de krimp- en anticipeergebieden zullen die prijzen minder snel stijgen dan elders, simpelweg omdat de vraag kleiner is dan het aanbod. Buiten die gebieden zullen de prijzen sneller stijgen, omdat de vraag groter is dan het aanbod – zie wat gaande is in de universiteitssteden. Waardoor het voor achterblijvers, als zij dat zouden willen, nog moeilijker wordt om aan boord van het varende schip te klimmen.

De vraag is, of daar iets tegen gedaan kan worden. Meest voor de hand liggende antwoord: meer goed betaalde banen in de krimp- en anticipeergebieden zodat het aantrekkelijk is om te blijven. Bijkomend probleem is dat een groeiend deel van de inwoners in de vergrijzende krimp- en anticipeergebieden niet meer werkt. En dus nauwelijks mogelijkheden heeft om de kloof te overbruggen. Met als gevolg dat de kloof nog verder zal toenemen.

Dit alles overdenkendgingen de gedachten uit naar Het pauperparadijs, het boek van Suzanna Jansen. Daarin wordt duidelijk gemaakt dat armoede een fuik is – om in de nautische beeldspraak te blijven. Wie erin verzeild is geraakt, of erger: verstrikt, komt er vrijwel nooit uit. De armoede, zo blijkt uit het onderzoek van Elshof, daalt. In onderzoekstaal: 'Het aandeel lagere inkomens neemt in heel Noord-Nederland af'. Dat is goed nieuws. Maar de fuik blijft. Dat is minder.