‘Familievlees’ genomineerd voor Libris Literatuur Prijs
Driek van Wissen weerspreekt Ilja Leonard Pfeijffer

'Dichter des Vaderlands word je niet vanzelf'

KeesBruinja "Ik ben erg voor het stemmen. Handen omhoog wie mijn gedicht het eerst in het Fries wil horen, dan doe ik het daarna in het Nederlands." Kandidaat Dichter des Vaderlands Tsead Bruinja (foto: DvhN/Kees van de Veen) is op bezoek bij de Professor Casimir-basisschool in Kollum. En ja hoor, een ruime meerderheid van groep zeven gaat voor het Fries. ’In segen de rein op syn snút', begint de dichter. ’Een zegen de regen op zijn snuit.’

 

Bruinja is met drie collega-dichters te gast op zijn oude basisschool. Voorlezen, vragen beantwoorden, wat vertellen over poëzie. Dat je als dichter alles mag zeggen wat je wilt, bijvoorbeeld. Directeur Anneke van Dellen is blij met zijn komst. "Ik las in de Leeuwarder Courant over zijn kandidatuur. En ik dacht: Een oud-leerling, díe moeten we hebben. Hij mailde meteen terug."

 

Campagnevoeren op het platteland? Bruinja - woonachtig in Amsterdam, geboren in Rinsumageest - draait er zijn hand niet voor om. Al weken trekt hij van hot naar her om de poëzie en zichzelf onder de aandacht te brengen. "Ik ben niet heel bekend", legt hij groep zeven uit. "Ik moet wel reclame voor mezelf maken want ik wil graag Dichter des Vaderlands worden. En dat gaat niet vanzelf."

 

Bruinja hanteert het motto ’Als je ambassadeur wilt zijn van de poëzie, dan moet je ook aan pr willen doen'. Niet iedereen is daar blij mee. "Door hem gaat er veel aandacht in de media uit naar het campagnevoeren", zegt medekandidaat Hagar Peeters uit Amsterdam. "Ik vind het eigenlijk vreselijk. Ik vind eigenlijk dat dichters geen campagne moeten voeren. Nou ja… Ik heb nu een website. Dat is voor mij al een revolutionaire stap."

 

Kandidaat Ramsey Nasr is ronduit gefrustreerd. De in Antwerpen woonachtige acteur en dichter, die vooral in Vlaanderen stemmen probeert te winnen, voelt zich door Bruinja gedwongen tot acties waar hij geen tijd voor heeft. "Ik heb me laten opfokken door een stelletje dompteurs dat mij oproept door de hoepel te springen omdat zij dat graag willen. Ik heb er genoeg van", zegt hij.

 

Volgens zittend Dichter des Vaderlands, Driek van Wissen, getuigt dat niet van de juiste mentaliteit. "Nasrs weigering om in pakweg één dag een gelegenheidsgedicht voor een van onze beste cultuurprogramma's op de radio te schrijven, belooft niet veel goeds", zegt Van Wissen. "En het excuus dat hij vijf dagen in de week op tournee is met een literaire voorstelling vervult mij met zorg. Het Dichterschap des Vaderlands is een dagtaak."

 

Ondertussen zijn volgens organisator Poetry International al meer dan 15.000 stemmen uitgebracht op een van de vijf kandidaten. Dat aantal duidt volgens directeur Bas Kwakman van Poetry op een succes. "Organisatorisch kunnen de verkiezingen op een aantal punten beter, maar ons doel meer aandacht voor de poëzie wordt zeker gehaald", zegt hij.

 

Nasr, Peeters en Bruinja gelden als de favorieten. Mede omdat prominent kandidaat Joke van Leeuwen pas halverwege de verkiezingen van een verblijf uit India terugkeerde. Van Leeuwen, die de baan het eerste jaar wil combineren met haar functie als stadsdichter van Antwerpen, leverde laat haar plannen in en voert mondjesmaat campagne. "Ik ben geen marketeer en wil dat ook niet zijn", zegt ze. "Maar ook zonder lobbyen maak je kans."

 

De vijfde kandidaat, Erik Menkveld uit Amsterdam, houdt zich bewust afzijdig. "Ik heb net als de anderen een gedicht gemaakt voor NRC Handelsblad en mijn plannen bekendgemaakt. Verder heb ik zo veel mogelijk voldaan aan verzoeken om optredens en gedichten. Dat zou voldoende moeten zijn. Het gaat namelijk niet om mij, het gaat om de poëzie. Als iemands straks gekozen wordt, mag hij of zij gerust al mijn ideeën overnemen en uitvoeren."

 

Bruinja juicht het gebaar van Menkveld toe. "Elk goed plan is welkom." Maar eerst wil hij groep zeven van de Casimir-basisschool warm krijgen voor één van zijn eigen ideeën. "Als ik gekozen word, wil ik met een bus vol dichters door het land trekken en dan komen we hier opnieuw", zegt hij. "En dan gaan we optreden en voorlezen en dan gaan we samen gedichten maken, over Kollum en ook over de liefde."

 

"Echt?", vraagt een jongen. "Echt", belooft Bruinja.