Levenswerk superverzamelaar Jans Brands gered
De dichter wint het alsnog van de joker A. Marja

A.L. Snijders heeft nog nooit iets geprobeerd

Snijders Kortgeleden vertelde A.L. Snijders (foto: Uitgeverij AfdH) tijdens een lezing in Utrecht dat hij als schrijver nooit ergens moeite voor heeft hoeven doen. Uitgevers, kranten, lezers, belangstelling – het is hem altijd komen aanwaaien. Prompt stapte na afloop een vrouw op hem af om haar beklag te doen. Of hij wel wist hoe oneerlijk het was. Zij schreef en ploeterde al jaren, zonder enige media-aandacht en succes.

 

“Ik schrijf een half uurtje per dag”, wrijft Snijders (pseudoniem van Peter Müller, 1937)het er nog eens in. “Langer is niet nodig, want dan is het af. Er hoeft ook geen eindredacteur meer naar te kijken. Het is gewoon klaar. Om er voor te zorgen dat ik echt niet meer dan een half uur bezig ben, heb ik laatst een ijzeren krukje aangeschaft dat niet lekker zit. Een half uur is mooi genoeg. Kan ik daarna weer televisiekijken.”

 

Ander voorbeeld. Toen Snijders een paar jaar geleden door Dagblad van het Noorden als columnist werd bedankt, haalde hij bij wijze van spreken zijn schouders op. “Ik kreeg een brief waarin de hoofdredacteur schreef dat de krant wilde verjongen en verbreden. Er stonden ook een paar spel- en schrijffouten in. Nou ja, dacht ik, dan maar niet meer. Ik schrijf niet voor de krant of voor anderen, ik schrijf op de eerste plaats voor mijzelf.”

 

En dus schreef Snijders door. De resultaten, zijn zeer korte verhalen (zkv’s), stuurde hij per mail aan een groeiende groep trouwe lezers. “Op een gegeven moment vroeg Paul Abels van uitgeverij AfdH of hij die zkv’s mocht bundelen. Dat is toen Belangrijk is dat ik niet aan lezers denk geworden. Een van de bundels is bij Pieter Steinz beland, zo’n beetje de paus van de Nederlandse literatuur. Steinz heeft toen een lovend stuk geschreven.”

 

Vervolgens klopte de uitgever van De Bezig Bij, Robbert Ammerlaan, aan. Of hij misschien óók van die bejubelde zkv’s mocht uitgeven. “Dat heb ik geweigerd, want die zkv’s heb ik aan AfdH beloofd”, vertelt Snijders. “In december komt een tweede bundel, Bordeaux met ijs. In plaats daarvan geeft De Bezig Bij nu mijn stukken uit die in regionale kranten hebben gestaan, samen met brieven aan de hoofdredacteur van het Deventer Dagblad.”

 

Een luxepaard noemt Snijders zichzelf. “Ik heb nog nooit iets geprobeerd. Zelfs die stukjes voor de krant… Ik schreef brieven aan een vriend. Die vriend liet er een lezen aan Jan Vrijman van Het Parool en Vrijman zei dat het columns waren. Later werd er een heel katern uit Het Parool geschrapt en was ik column weer kwijt. Toen kwam het Deventer Dagblad. Alles is toeval en alles hangt met elkaar samen. Maar wat we ook proberen, we krijgen er geen grip op.”

 

Ondertussen staat Snijders weer volop in de belangstelling. Zo geeft hij woensdag een lezing in de bibliotheek van Emmen. In het kader van de campagne ‘Nederland Leest’ zal Snijders onder meer vertellen waarom Harry Mulisch een overschat schrijver is. “De ongelofelijke arrogantie van die man”, begint hij alvast. “De manier waarop hij steeds op de voorgrond treedt. Het is echt heel erg dat die man tot de iconen van Nederlandse literatuur wordt gerekend.”

 

Wat volgt is een tirade waarin Nescio een ‘tien miljoen keer betere schrijver’ dan Mulisch wordt genoemd en waarin Mulisch wordt verweten dat hij nooit afstand heeft genomen van zijn communistische sympathieën. “Ik heb de periode van Twee Vrouwen meegemaakt. Ik heb hem zien opkomen. Ik heb gezien hoe hij door de media is gemaakt. Je zou het geniaal kunnen noemen. Maar het allerergste is dat hij tussen de lezer en de literatuur in is gaan staan.”

 

Nadat ook Cor Boonstra en Rijkman Groenink een veeg uit de pan hebben gekregen  (“Graaiers. En dan op televisie mooi weer spelen met een grote collectie lp’s van Thelonius Monk. Daar kan ik slecht tegen.”) zakt de woede langzaam maar zeker weg. Snijders vertelt nog wat over zijn zkv’s en de charme van de korte baan. “Het is een kwestie van weglaten wat niet nodig is. Het gaat mij als schrijver om het creëren van zinnen”, zegt hij. “Grote gedachten laat ik graag aan anderen.”

 

Boek en lezing

 

Het werk van A.L. Snijders wordt uitgegeven door De Bezige Bij (Heimelijke vreugde 1 en 2) en AfdH in Enschede (Belangrijk is dat ik niet aan lezers denk en Bordeaux met ijs). Op 5 november geeft Snijders een lezing in de bibiotheek van Emmen. Aanvang 19.30 uur.