galerie with tsjalling is verhuisd, naar een ander pand in de Oosterstraat in Groningen. De galerie heropent met de solotentoonstelling Without you I am getting lost van Jans Muskee (Nieuw-Amsterdam, 1961). Te zien zijn grote tekeningen: zeer realistisch werk waarin Muskee volgens galerist Tsjalling Venema op zoek is naar ’de overgang tussen detaillering en schets, naar het niet-weten en het onaffe, versus het wel-weten en het afgeronde’.
Venema leerde Muskee kennen toen hij – Venema dus – een huiskamergalerie dreef. "Hij kwam een paar keer langs, we raakten aan de praat en bleken op dezelfde golflengte te zitten. Op een dag gaf hij mij een boek over zijn werk, een half jaar later spraken we af een tentoonstelling te maken. Toen ik galerie with tsjalling begon, heb ik ’m gevraagd voor een groepstentoonstelling. Zijn werk is nu voor de tweede keer bij mij te zien, dit keer als solotentoonstelling."
We staan bij het werk Window, een oliepastel op papier uit 2012, en zien een man bij een openstaand raam. De man heeft zich ontfermd over een vrouw met een ontbloot bovenlijf. Venema: "Jans Muskee heeft een tijd lang tekeningen gemaakt op basis van foto’s – zelfgemaakt, verzameld, gefotoshopt. Heel realistisch werk, heel vol ook, maar wel altijd met de suggestie van een verhaal. Dit nieuwere werk heeft film als uitgangspunt. Het narratieve karakter vind ik erg interessant, dat sluit aan bij de kunst die ik in deze galerie wil laten zien."
Window maakt deel uit van een serie van twaalf tekeningen. Vanwege de ruimte zijn er bij with tsjalling vijf te zien, naast een aantal voorstudies. "Vergeleken met zijn oudere werk zijn deze tekeningen leeg. Muskee heeft er voor gekozen niet meer alles te tekenen; aan de details kun je ook wel zien dat er een radiator onder het raam zit. Hij suggereert meer, laat meer aan de fantasie van de kijker over. De beste kunst vult niet alles in, maar brengt jou op nieuwe gedachten. Dáár zit voor mij het omslagpunt van goede naar slechte kunst."
De afgebeelde man lijkt Muskee zelf. "Min of meer", zegt Venema. "In de ene tekening heeft hij langer haar, in de ander is hij iets ouder. Er lijken autobiografische elementen in zijn werk te zitten, maar het is beslist niet autobiografisch. Waarom die vrouw half naakt is, weet ik niet. Misschien omdat het een bepaalde spanning oproept. Dan die vier moertjes op de vensterbank; er zijn twee personen die weten waar die naar verwijzen.Wat ik heel bijzonder vind, is de reflectie van een tuin in dat rechter openstaande raam. Dat is een fantastische vondst, vind ik. Het is virtuoos gedaan, en nergens clichématig."
In de galerie is tevens een videofilm te zien, waarin Muskee onderzoekt of en welke sporen hij achterlaat in een ander. "Hij heeft een vrouw gefilmd die hij niet eerder heeft ontmoet – ik heb haar met hem in contact gebracht. Vervolgens heeft hij een paar uur met haar doorgebracht, gesprekken gevoerd, met haar geluncht en daarna weer gefilmd. Als het goed is, kun je zien dat de ontmoeting met Muskee de vrouw heeft veranderd. Het is iets wat hij al heel lang wilde maken. Een interessant experiment."
Het werk van Muskee is sterk inhoudelijk, zegt Venema. "Het gaat bijna altijd over hoe mensen met elkaar omgaan, over sociale aspecten. Zijn vroegere werk was harder; daar zat meer maatschappijkritiek in. Verwijzingen naar porno, verwijzingen naar yuppen. Nu hij ouder wordt, lijkt hij milder geworden. In Window kun je dat goed zien. "
Tentoonstelling
De solotentoonstelling Without you I am getting lost van Jans Muskee is tot en met 4 september te bezoeken in galerie with tsjalling aan de Oosterstraat in Groningen. Open woensdag tot en met vrijdag van 12 uur tot 17 uur en op zaterdag van 11 tot 17 uur. Entree gratis. Zie ook: www.withtsjalling.nl
